گوگل اسکولار چیست؟

گوگل اسکولار یا گوگل اسکالر بهترین موتور جستجوی رایگان منابع علمی است. دانشجویان و پژوهشگران در بسیاری از مواقع برای یافتن مدارک علمی مرتبط با رشته تحصیلی و یا زمینه پژوهشی خود به مشکل برمی*خورند و سعی می*کنند تا بهترین منابع را پیدا کنند. گوگل اسکولار ([تنها کاربران عضو شده می توانند لینک ها را مشاهده کنند ]) یکی از ساده*ترین راه*های جستجو و دسترسی به مقالات علمی است. گوگل اسکالر رایج*ترین موتور کاوش ویژه بسیاری از مدارک علمی مانند مقالات ژورنال*ها و همایش*ها، [تنها کاربران عضو شده می توانند لینک ها را مشاهده کنند ]، رساله*ها و پایان*نامه*های کارشناسی ارشد و دکتری، چکیده*ها، متون قضایی و حقوقی و منابع علمی دیگر است. در این مقاله، با گوگل اسکولار بیشتر آشنا خواهیم شد و به بررسی نحوه استفاده از آن خواهیم پرداخت.[تنها کاربران عضو شده می توانند لینک ها را مشاهده کنند ]

آیا گوگل اسکولار بهترین موتور جستجوی رایگان منابع علمی است؟

در مواقعی که بانک*های اطلاعاتی استنادی اصلی یعنی وب آو ساینس و اسکوپوس و یا دیگر دیتابیس*های تخصصی به دلایل مختلف از جمله هزینه بسیار زیاد دسترسی به آن*ها در دسترس دانشجویان، اساتید و پژوهشگران نیستند، [تنها کاربران عضو شده می توانند لینک ها را مشاهده کنند ] به*عنوان یک موتور سرچ رایگان و دارای جامعیت بسیار عالی نقطه آغاز مناسبی برای جستجوی منابع علمی می*باشد. لازم به یادآوری است که هرچند گوگل اسکالر به منابع خیلی زیادی دسترسی دارد اما بااین*وجود نمی*توان آن را به*عنوان بهترین موتور جستجوی مقالات علمی در نظر گرفت. بااین*حال به علت رایگان بودن آن، بسیاری از محققان می*توانند با داشتن اطلاعات کافی نسبت به نحوه کار و جستجوی دقیق در گوگل پژوهشگر، بسیاری از نیازهای پژوهشی خود را برطرف نمایند. در واقع گوگل پژوهشگر به شما کمک می*کند که در بین دنیایی از تحقیقات دانشگاهی و سازمانی جستجو کرده و به اطلاعات مرتبط با فیلد کاری، پژوهشی و تحصیلی خود دست پیدا کنید.
تعداد مدارک تحت پوشش گوگل اسکولار

هرچند تاکنون، کمپانی گوگل گزارشی رسمی مبنی بر آمار دقیق منابع علمی قابل*دسترس در گوگل اسکولار را عرضه نکرده اما بر اساس گزارش*های غیررسمی، این موتور جستجو در سال ۲۰۱۴ میلادی بیش از ۱۶۰ میلیون مدرک علمی را در برمی*گرفت. بیشترین منابعی که در این موتور جستجو وجود دارد شامل مقاله*ها و کتاب*های علمی است؛ هرچند در موارد اندکی برخی پایان*نامه*ها و گزارشات علمی نیز در دسترس هستند. منابع جستجو شونده از وبگاه*های ناشران آکادمیک، دانشگاه*ها، جوامع و انجمن*های علمی، آرشیوها، مخازن سازمانی آنلاین، و دیگر سایت*ها و دیتابیس*های علمی پژوهشی می*باشند. مدارک علمی موجود در زمینه*های گوناگون دانشگاهی از فیزیک و پزشکی گرفته تا علوم کامپیوتر و اقتصاد در زمره جستجوی این ابزار رایگان قرار می*گیرند.
ویژگی*ها و امکانات گوگل اسکولار

• جستجو در بین همه منابع علمی
• جستجو مقالات بر اساس سال انتشار
• مشاهده رفرنس*های مقالات و جستجو بر اساس آن*ها
• مشاهده تعداد استنادات
• پیدا کردن ورژن مختلف مقاله در اینترنت
• یافتن فول تکست مدارک علمی در فضای وب
• ارائه ارجاع قالب*بندی شده مقاله در قالب مختلف
• نمایش اطلاعات پژوهشگران و نویسندگان برتر
• یافتن آثار مرتبط، نقل*قول*ها و ارجاعات، نویسندگان و انتشارات
• آگاهی یافتن از جدیدترین پیشرفت*های علمی در تمامی زمینه*ها
• جستجوی ساده و پیشرفته
• ذخیره منابع بازیابی شده
• آلرت یا آگاهی*رسانی
• اعتبارسنجی مقالات و نویسندگان
• بررسی خلاصه*ای از وضعیت پژوهشی نویسندگان
• ایجاد پروفایل شخصی برای نویسندگان
• مشاهده مقالات خود اعم از فارسی و انگلیسی
• ردیابی استنادات به مقالات خود
• محاسبه H-Index بر اساس تعداد مقالات و استنادات و رسم نمودار مربوطه

پروفایل عمومی نویسندگان در گوگل اسکالر

از طریق ایجاد پروفایل عمومی امکان مشاهده مشخصات هر نویسنده در نتایج جستجوی [تنها کاربران عضو شده می توانند لینک ها را مشاهده کنند ] وجود دارد. رزومه علمی و آموزشی و همچنین همه پژوهش*های آن نویسنده، همه به*وسیله این صفحه شخصی قابل جستجو و مشاهده است. از همه مهم*تر اینکه حتی اگر محققی چندین مقاله نوشته باشد و اسمش با نویسندگان دیگر مشابه باشد، باز هم به*آسانی می*توان اثرش را پیدا کرد. با استفاده از گوگل اسکولار، می*توان مقالات مرتبط با هم را نیز به مطلب افزود. هنگامی*که یک ارجاع جدید به اثر فرد در وب صورت گیرد، شمار ارجاعات به آن مقاله به*صورت اتوماتیک آپدیت می*شود.با در اختیار داشتن این پروفایل عمومی در گوگل اسکولار، «مقالات منتشرشده توسط پژوهشگر»، «تعداد استنادهای دریافتی هر پژوهشگر به تفکیک سال*های مختلف و هر یک از مقالات»، «شاخص*های h-index و i10-index پژوهشگر»، «همکاران پژوهشی پژوهشگر» قابل مشاهده بوده و امکان «دنبال کردن فعالیت*های پژوهشگر» و همچنین «ایجاد کتابخانه شخصی» فراهم می*گردد.[تنها کاربران عضو شده می توانند لینک ها را مشاهده کنند ]

رتبه*بندی مدارک در گوگل اسکالر

گوگل اسکولار مدارک علمی را بر اساس روشی که پژوهشگران جستجو می*کنند، وزن علمی، مکان انتشار، نویسنده مدارک و همچنین میزان ارجاعات و استناداتی که به آن*ها شده است رتبه*بندی می*کند. ایبوک رالی بهترین سایت [تنها کاربران عضو شده می توانند لینک ها را مشاهده کنند ] است.
ارجاعات گوگل اسکالر

ارجاعات و یا همان استنادات (Citation) گوگل اسکولار، راهی آسان در اختیار محققان قرار می*دهد تا ارجاعاتی که به پژوهش*های آن*ها می*شود را شناسایی نمایند. بدین*صورت به*آسانی می*توان فهمید که چه کسانی به آثار علمی هر نویسنده ارجاع می*دهند و با کمک نمودار ارجاعات، شاخص*های مختلف ارجاع را محاسبه کرد. ایران پیپر بزرگترین سایت [تنها کاربران عضو شده می توانند لینک ها را مشاهده کنند ] است.
شاخص*های گوگل اسکالر

شاخص*های گوگل اسکالر، راهی ساده برای پژوهشگران فراهم می*کند تا به تأثیر مقالات و دیگر آثار علمی خود در جوامع علمی پی ببرند. نویسندگان با بررسی اینکه ناشرین به چه نوع مقالاتی ارجاع می*دهند، بهتر می*توانند تصمیم*گیری کنند که آثار خود را برای انتشار به کدام*یک از ناشرین بفرستند. شاخص*های گوگل اسکولار در حال حاضر مقالات منتشرشده بین سال*های ۲۰۱۳ تا ۲۰۱۷ را پوشش می*دهد.
نکات جستجو در گوگل اسکالر

تنظیمات پیش*فرض جستجو در گوگل اسکالر

• بزرگ و کوچک بودن حروف کلیدواژه*های جستجو حساس نیست.
• کلیدواژه*های جستجو با عملگر AND با یکدیگر ادغام می*شوند.
• فول تکست منابع پژوهشی برای یافتن نتایج جستجو می*شوند.
برخی از ترفندهای کاربردی جستجو در گوگل اسکولار

• درصورتی*که از کاراکتر ~ بلافاصله قبل از کلیدواژه*ها استفاده شود، جستجو به همراه کلمات مترادف انجام می*شود.
• در صورت به*کارگیری کاراکتر ” قبل و بعد از عبارت جستجو، منابعی که کل عبارت را شامل شوند نمایش داده می*شوند.
• در صورت درج عبارت OR بین کلیدواژه*های جستجو، منابعی که شامل حداقل یکی از کلمه*ها باشد نمایش داده می*شوند.
• استفاده از کاراکتر – بلافاصله قبل از کلمات جستجو، منابعی را که شامل عبارت مربوطه نشود را نشان می*دهد (معادل عملگر NOT) و استفاده از کاراکتر + بلافاصله قبل از کلمات جستجو، منابعی را که شامل عبارت مربوطه شود را نشان می*دهد (معادل عملگر NOT).
ترفندهای پیشرفته جستجو در گوگل اسکولار

• درج عبارت intitle: منابعی را که عبارت جستجو در عنوان آن آمده باشد را نشان خواهد داد.
• درج عبارت intext: منابعی را که عبارت جستجو در متن آن مدرک آمده باشد را نشان می*دهد.
• درج عبارت allintitle: منابعی را که تمام عبارات جستجو در عنوان آن آمده باشند را نشان خواهد داد.
• درج عبارت allintext: منابعی را که تمام عبارات جستجو در متن آن مدرک آمده باشند را نشان می*دهد.
• درج عبارت author: منابعی را که عبارت جستجو در نام نویسنده آن آمده باشد را نمایش می*دهد.
آشنایی با فرمت خروجی جستجوها

در گوگل اسکولار، نتایج جستجو با فرمت*ها و اشکال مختلفی قابل*مشاهده هستند که برای مثال در شکل زیر دو نوع اصلی آن نشان داده شده است.Type A نشان*دهنده این است که مدرک موردنظر یک مقاله یا پایان*نامه است که احتمالاً نسخه الکترونیکی از آن موجود است.Type B که عبارت [Citation] قبل از نتیجه جستجو آمده است به معنی عدم دسترسی به منبع مربوطه به*صورت الکترونیکی است. به*طوری*که فقط اطلاعات کتابشناختی آن مدرک در دسترس می*باشد. همچنین مشاهده عبارت [Book] قبل از هر کدام از نتایج جستجو بیانگر این است که منبع مربوطه از نوع کتاب است.[تنها کاربران عضو شده می توانند لینک ها را مشاهده کنند ]

به*منظور آشنایی بیشتر با اجزای مختلف هر یک از خروجی*ها، شکل زیر را مشاهده نمایید.[تنها کاربران عضو شده می توانند لینک ها را مشاهده کنند ]

مطابق با شکل فوق، اجزای مختلف نتایج جستجو به شرح زیر است:
۱: عنوان منبع پژوهشی
۲: شامل چهار بخش (به ترتیب از چپ به راست) نام نویسنده (ها)، محل نشر (مجله/کتاب/ کنفرانس و …)، سال نشر، ناشر
۳: چکیده*ای از منبع
۴: تعداد استنادات دریافتی منبع مربوطه که شاید بتوان این ویژگی را مهم*ترین قابلیت گوگل پژوهشگر دانست که با کلیک بر روی این گزینه امکان مشاهده تمامی منابعی که منبع مربوطه را به*عنوان مرجع استفاده نموده*اند وجود دارد
۵: منابع مرتبط با منبع مربوطه
۶: نمایش ویرایش*های مختلف از منبع مربوطه
۷: درصورتی*که تمایل به ارجاع به منبع وجود داشته باشد با کلیک بر روی این گزینه خروجی مربوطه نمایش داده می*شود
۸: امکان ذخیره منبع مربوطه را فراهم می*نماید.
نمایش نتایج جدیدتر در صفحه نتایج جستجو

نتایج جستجو غالباً به ترتیب ارتباط با یکدیگر و نه به ترتیب تاریخ نمایش داده می*شوند. برای یافتن مقالات جدیدتر می*تواند روش*های زیر را انجام داد.[تنها کاربران عضو شده می توانند لینک ها را مشاهده کنند ]

• از روی گزینه*های سمت چپ صفحه نتایج جستجو بر روی گزینه “since year” کلیک کرده تا مقالات مربوط به یک بازه زمانی خاص نمایش داده شوند.
• با کلیک بر روی گزینه Sort by date می*توان جدیدترین مقالات را یافت و نتایج جست*وجو به ترتیب زمانی نمایش داده خواهد شد.
• اگر بر روی تصویر پاکت نامه کلیک کنید (Create Alert) نتایج جدید به*صورت دوره*ای به ایمیل شما ارسال خواهد شد.
یافتن متن کامل مقاله توسط گوگل اسکالر

هنگام جستجو در گوگل اسکولار، در اغلب موارد چکیده و گاهی اوقات متن کامل مدارک به*صورت رایگان در اختیار جستجوگران قرار می*گیرد؛ اما مطالعه و دانلود متن کامل برخی دیگر از مقالات و مدارک نیاز به اشتراک شخصی یا سازمانی دارد. برای [تنها کاربران عضو شده می توانند لینک ها را مشاهده کنند ] می توانید از ایران پیپر کمک بگیرید.[تنها کاربران عضو شده می توانند لینک ها را مشاهده کنند ]
چند روش زیر ممکن است مفید واقع شود.

• بر روی لینک Library در سمت راست صفحه نتایج جستجو کلیک کنید.
• بر روی لینک PDF در سمت راست نتایج جستجو کلیک کنید.
• بر روی All Versions در پایین نتیجه جستجو کلیک کنید و منابع جایگزین و دیگر را بررسی نمایید.
• بر روی Related Articles و یا Cited by در پایین صفحه جستجو کلیک کنید تا مقاله*های مشابه را مشاهده نمایید.
آیا جستجوی مقالات فارسی از طریق گوگل اسکالر امکان*پذیر است؟

باوجوداینکه نسخه فارسی گوگل اسکولار در لینک [تنها کاربران عضو شده می توانند لینک ها را مشاهده کنند ] در دسترس می*باشد اما متأسفانه جستجوی مقالات فارسی در آن به*خوبی صورت نمی*پذیرد. بدین منظور پیشنهاد می*شود درصورتی*که قصد جستجوی مقالات و مدارک علمی فارسی را دارید مستقیماً از دیتابیس*های داخلی استفاده کنید. برای [تنها کاربران عضو شده می توانند لینک ها را مشاهده کنند ] و [تنها کاربران عضو شده می توانند لینک ها را مشاهده کنند ] کلیک کنید.
گزینه*های پیشرفته در گوگل اسکولار

Metrics: به اعلام رتبه و جایگاه نشریات بر اساس شاخص*های h-index، h-core، h-median، h5-index، h5-core، h5-median در خلال سال*های ۲۰۱۳ تا ۲۰۱۷ می*پردازد.
Advanced search: ابزارهای جستجوی پیشرفته نظیر «تعیین محل جستجو (عنوان / تمام متن)»، «جستجو در نام نویسندگان»، «جستجو در عنوان مجله» و «بازه زمانی جستجو» را در اختیار قرار می*دهد.
Settings: تنظیمات پیشرفته گوگل اسکولار را شامل می شود.

منبع:
[تنها کاربران عضو شده می توانند لینک ها را مشاهده کنند ]