[تنها کاربران عضو شده می توانند لینک ها را مشاهده کنند ]

تا به حال حتما در مورد ضریب بتا شنیده اید که مثلا ضریب بتای یک سهم برابر ۳ است یا آن سهم دارای ضریب بتا ۲٫۵ است و …. اما واقعا ضریب بتا چیست؟ در این مقاله قصد دارم به صورت جامع در مورد این ضریب مهم در صنعت بورس صحبت کنم. پس با ما همراه باشید.در پاسخ به این سوال که ضریب بتا چیست؟ شاید به ساده ترین بیان گفت که این ضریب بیانگر نوعی ارتباط سیستماتیک ریسک بازار و سهم مورد بررسی را به نمایش می گذارد و اگرچه از کل بازار نتیجه می شود اما از اراداه تک تک عناصر بازار خارج خواهد بود. به بیان ساده تر، ضریب بتا در دانش مالی شاخصی است از ریسک سیستماتیک یک دارایی مالی یا مجموعه*ای از دارایی*ها نسبت به ریسک بازار.در این ضریب همان طور که از فرمول آن استنباط خواهد شد، در واقع نسبت هم تغییری و یا هم نوایی یک سهم را با بازار به نسبت ریسک خود سهم ارزیابی می شود. به خاطر داشته باشیم که همواره بتای کل بازار برابر می باشد چرا که کوواریانس کل بازار با خودش تقسیم بر واریانس بازار برابر خواهد بود و در سایر اجزای بازار بزرگ و یا کوچک شدن این ضریب نشان از نوسان پذیری مثبت و یا حتی معکوس سهم مورد نظر با بازار خواهد بود. به تعبیری هرچه ضریب بتای یک سهم بزرگتر باشد، حکایت از ریسک بیشتر در قیاس با بازار و بالطبع انتظار بازده بیشتر از آن می باشد.دامنه نوسانات ضریب بتا می تواند +∞ تا -∞ تغییر نماید که علامت + به معنای تغییرات مستقیم و علامت – نیز به معنای نوسانات معکوس خواهد بود. فرمول محاسبه ضریب بتا که در محاسبات از آن استفاده خواهیم نمود به شرح ذیل می باشد.عبارتی که در صورت کسر وجود دارد بازده بازار با بازده سهم می باشد که در واقع بیانگر نوع همنوایی یا واگرایی سهم در قیاس با بازده کل خواهد بود.عبارتی که در مخرج کسر قراردارد نیز واریانس بازده همان سهم مورد بررسی می باشد.بسیار خب وجود این اصطلاحات شاید به نظر تا حدی بغرنج بنماید اما ما سعی داریم تا حد ممکن از نرم افزارهای جانبی استفاده کنیم و این بار نیز سعی در کمک جستن از نرم افزار Excel داریم و سعی می کنیم عملیات را گام به گام در قالب یک مثال کوچک با هم پی بگیریم. شکل زیر در واقع مثالی در همین خصوص می باشد. در ستون A تاریخ مورد بررسی منظور گردیده است که برای کوچک شدن مثال تنها از اطلاعات روز استفاده کرده ایم اما باید توجه کنید که هرچه اطلاعات بیشتری در دسترس باشد نتیجه قابل اتکاءتری به دست خواهد آمد.در ستون B نیز اطلاعات مربوط به شاخص ذکر شده و در ستون C روند قیمتی شرکت فرضی ((الف)) آمده است. اما نحوه انجام محاسبات در Excel به این صورت است که فرمول زیر را در خانه B8 تایپ می کنیم:= (COVAR(B2:B7;C2:C7))/(VARPA(C2:C7))توجه: همانطور که ملاحظه می کنید دامنه عملیاتی ما در فرمول از ۲ تا ۷ است که به صورت C2:C7 تا B2:B7 نشان داده می شود و در صورتی که اطلاعات شما بیش از ۶ سری عددی باشد، آنگاه لازم است تا این موضوع را در فرمول رعایت کنید. به عنوان مثال اگر ۱۰۰۰ سری عددی دارید باید به جای عدد ۷ از عدد ۱۰۰۱ استفاده نمایید اما چهارچوبه فرمول همچنان حفظ خواهد گردید.بسیار خب حالا که توانستیم بتای شرکت فرضی الف را محاسبه کنیم باید ببینیم که عدد۲٫۱ که از مثال عملی و در محیط Excel حاصل شده است نشان دهنده چه موضوعی می باشد؟شاید بهتر باشد تا برای درک موضوع توجه شما را به شکل زیر که روند شاخص را به نمایش گذاشته و همچنین شکل بعدی که روند قیمت سهم ((الف)) را به نمایش می گذارد جلب نمایم.